Birden fazla AI aracıyla aynı çalışma alanında, birbirinin hafızasını bozmadan çalışmak için kurduğum second brain ve harness düzeni: Kararlar, vazgeçtiklerim ve öğrendiklerim.
Düzenli biri olduğumu söyleyebilirim. Hangi bilgisayarda çalışırsam çalışayım klasörlerim yıllardır belli bir mantıkla duruyor, projeler kendi yerinde, scriptler kendi yerinde. Meslek hastalığıdır belki bilemiyorum, dokümantasyon yazmayı da severim. Yani bu yazı "dağınık bir adam düzene girdi" hikâyesi değil.
Ama son aylarda bir şeyler kaymaya başladı. Neredeyse bütün işlerimi AI ajanlarıyla yapar oldum; araştırma, kod, analiz, fikir üretme, hatta sadece kafamı toparlamak için konuşmak. Bunu da tek bir araçla değil, birkaç araçla yapıyorum. Kişisel Claude hesabım var, kurumun verdiği Claude ve Codex hesapları var, ara sıra Grok'a da uğruyorum. Hepsi aynı klasörde, aynı dosyalar üzerinde çalışıyor.
Peki sorun neydi?
- Her iş bitiminde "ortalığı toparla", "şunu dokümante et" demek zorundaydım. Unuttuğumda o iş, o konuşmada kalıyordu.
- "Bu not neredeydi?" sorusunu giderek daha sık sorar oldum.
- Bir işe hangi hesapla, hangi araçta başladığımı bazen karıştırabiliyordum. Token limiti yetersiz kalınca başka araca geçtiğimde, yeni araç önceki konuşmadan habersizdi.
- Aklıma gelen bir fikri not alıyordum ama o not bir yerde duruyor, planlı bir projeye dönüşmüyordu.
Durumu masaya yatırdığımda tablo daha da netleşti. Claude'un hafıza kayıtları 9 ayrı klasöre dağılmıştı. Codex kendi hafızasını başka bir yerde tutuyordu. Projelerdeki kural dosyaları ikiye bölünmüştü (CLAUDE.md ve AGENTS.md); bazılarında içerik birbirinden ayrışmaya bile başlamıştı. Karar kaydı yoktu, fikir kaydı yoktu. Başka bir arayüzde yaptığım iş geri yazılmıyordu.
Yani sorun not almak değildi. Sorun, birkaç ajanın aynı işi yapıp her birinin ayrı bir hafıza tutmasıydı. Ben düzenliydim ama ajanlarım değildi.
Bu yazı, bu düzeni nasıl kurduğumu anlatıyor. Hem "ben de birden fazla AI aracıyla çalışıyorum, kafam karışıyor" diyen için hem de "second brain nedir, neden herkes Obsidian'dan bahsediyor" diye merak eden için yazdım. Teknik detayları ayırmaya çalıştım; ilgilenmiyorsanız atlayabilirsiniz, hikâye kopmaz.
Taşlar nasıl oturdu?
"Second brain" kavramını uzun süredir duyuyordum. Tiago Forte'nin popülerleştirdiği haliyle fikir basit: Kafanda tutmaya çalıştığın her şeyi güvendiğin bir dış sisteme aktar, kafan düşünmek için boş kalsın. Tamam, güzel fikir ama bunu ben hep "not alma uygulaması seçmek" gibi algılıyordum. Notion mu, Obsidian mı, Apple Notes mu? Bu tartışma bana hiç cazip gelmedi. Bir hevesle araç seçip sonra bırakmak beni artık yordu. Bilenler hatırlayacaktır, bir dönem Evernote da bunu vaadediyordu, ben de çok sık kullanıyordum ama notlar arşivde kaybolup gidiyordu.
Sonra iki şey üst üste geldi.
Birincisi Andrej Karpathy'nin LLM Wiki fikri. Karpathy'nin önerdiği yapı şöyle: Değişmeyen ham kaynaklar bir katmanda durur (raw), LLM'in bu kaynaklardan sentezleyip yazdığı bilgi başka bir katmanda (wiki), bu ikisinin nasıl yönetileceğini anlatan kurallar da üçüncü bir katmanda (schema). Üstüne de üç basit işlem: İçeri al (ingest), sorgula (query), tutarlılığı denetle (lint). Bir de iki küçük dosya var: Her şeyin tek satırla listelendiği bir index.md ve sadece sonuna ekleme yapılan bir log.md.
Bunu okuyunca kafamda bir şey yerine oturdu: Second brain'i ben yazmak zorunda değilim. Ajan yazabilirdi. Benim işim kuralları koymak.
İkincisi harness kavramı. Bu kelime son dönemde AI ajanlarıyla çalışanların ağzında sıkça dolaşıyor. Kabaca, modelin etrafına sarılan her şey demek; hangi kuralları okuyacağı, hangi araçları kullanabileceği, hangi dosyalara dokunabileceği, bir iş bitince ne yapacağı, ne zaman durup size soracağı. Model motorsa harness da arabanın geri kalanıdır: Şanzıman, direksiyon, tekerlek ... Motor ne kadar güçlü olursa olsun, bunlar yoksa araba bir yere gidemez.
Bu ikisini yan yana koyunca ne yapmam gerektiği netleşti. Obsidian'ı not uygulaması olarak değil, ajanların yazdığı bir beynin penceresi olarak kullanacaktım. Asıl iş ise o beynin etrafındaki harness'ı kurmaktı.
Teknik detay: Nereden başladım?
İlk adım kod yazmak değil, uzun bir tasarım konuşmasıydı. Ajana mevcut düzenimi anlattım, o da çalışma alanımı taradı ve tespitlerini çıkardı. Sonra soru-cevap şeklinde ilerledik: Obsidian mı yoksa başka bir şey mi, kurumsal hesaplar ne olacak, Macbook kapalıyken ne olur, Türkçe mi İngilizce mi... Bu konuşmanın tamamı hem bir tasarım dokümanına (DESIGN.md) hem de soru-cevap kaydına dönüştü. Bu yazının ham maddesi de o kayıtlar. Kendi sistemini kuracaklara önerim şu: Önce konuş, kararları yazdır, sonra uygula.
1. Beyin dosyalarda yaşar, araçlar değişebilir

Verdiğim ilk ve sanırım en önemli karar buydu: Her şey düz markdown dosyası olacaktı. Neden bu kadar önemli? Çünkü bugün kullandığım araçlar Claude ve Codex. Yarın başka bir model gelebilir, kurum araç değiştirebilir, belki bir gün bilgisayarımda yerel bir model çalıştırırım. Hafızası bir araca bağlı olan sistem, o araçla birlikte ölür. Düz metin dosyası ise yirmi yıl sonra da açılır.
Obsidian burada devreye giriyor. Daha önce Obsidian kullanmamıştım. İnceledim, sync özelliğine ücret ödemek zorundaydım ama düşündüm ki tek yerden yöneteceksem neden olmasın. Obsidian'ın güzel tarafı, kendi formatı olmaması. Bir klasör seçiyorsunuz, o klasördeki markdown dosyalarını güzelce gösteriyor, aralarında link kurmanızı sağlıyor. Obsidian'ı silsem bile notlarım yerinde duruyor.
Burada küçük ama önemli bir ayrım yaptım: Obsidian bütün çalışma alanımı değil, sadece brain/ klasörünü görüyor. Kodlar, node_modules klasörleri, git geçmişleri beynin içine girmiyor. Projeler kendi yerinde duruyor, her projenin hafızası ise beynin içinde ayrı bir sayfa olarak tutuluyor.
Çalışma alanının genel görünümü şöyle oldu:
workspace/
├── AGENTS.md # tüm araçların okuduğu tek kural dosyası
├── CLAUDE.md # sadece "@AGENTS.md" + Claude'a özel birkaç satır
├── brain/ # Obsidian vault: second brain
│ ├── CRITICAL.md # her oturumda yüklenen kritik kurallar
│ ├── index.md # katalog: her proje ve sayfa için tek satır
│ ├── log.md # sadece sonuna eklenen olay kaydı
│ ├── inbox/ # ham döküm
│ ├── raw/ # değişmez kaynaklar (makale, konuşma kaydı)
│ ├── wiki/ # ajanın yazdığı bilgi sayfaları
│ ├── sources/ # okunan/izlenen içeriğin kartları
│ ├── topics/ # gündemde tuttuğum konular
│ ├── tasks/ # her iş için bir dosya
│ ├── ideas/
│ └── journal/ # günlük notlar
├── harness/ # sistemin kendisi: skill'ler, hook'lar
├── lab/ # tek seferlik script ve denemeler
├── projects/ # iş projeleri
└── side-projects/ # kişisel projelerTeknik detay: Klasör haritası
Kural dosyası meselesi ayrıca dikkat istiyor. Claude CodeCLAUDE.md, Codex iseAGENTS.mdokuyor. İkisine aynı içeriği kopyalarsanız bir süre sonra ayrışıyorlar (bende ayrışmıştı). Çözüm: Kurallar sadeceAGENTS.md'de yazılıyor,CLAUDE.mdise tek satırla onu içe aktarıyor. Global kurallar da tek bir dosyada duruyor ve her aracın global konumuna symlink ile bağlanıyor. Bir yeri düzeltince hepsi düzelmiş oluyor.
2. Her bilginin tek bir sahibi var
İkinci problem daha sinsiydi. Hatırlatma için bazen deftere yazıyorum, bazen telefondaki Apple Reminders uygulamasına. İş tarafında görevler kurumun iş takip sisteminde duruyor. Okumak istediğim yazılar bir okuma listesi uygulamasında birikiyor. Sonra bunların bir kısmı notlara da giriyor. Sonuç? Aynı görev üç yerde, üçü de farklı durumda. Hangisi doğru?
Burada verdiğim karar şuydu: Her bilginin tek bir sahibi olacak. Kopyalama yok, referans var. Varsayılan durum bu. Beğendiğim yazı bookmark tuttuğum uygulamada, beğendiğim repo GitHub yıldızlarımda, takip ettiğim link RSS okuyucumda kalıyor. Toplu kopyalama yok; ajan gerektiğinde canlı sorguluyor veya ben haber veriyorum içeriye almak için. Bağlamın, kararların ve öğrendiklerimin sahibi ise brain/.
Bir de kademeli yükseltme fikri var, bunu çok sevdim. Buna bazıları zettelkasten not hiyerarşisi de (fleeting note → literature note → permanent note) diyor. Notun alelade bir kayıttan kalıcı ve bağlantılı bir nota dönüşmesi. Okuduğum her yazının kalıcı bir nota dönüşmesi gerekmiyor. Yoksa second brain kısa sürede bir çöplüğe dönüyor. Neyin nerede yaşadığını bir kere belirleyin, gerisi referans olsun.
3. Asıl sınır kimlik değil, veri hassasiyeti
Yazının en çok üzerinde düşündüğüm bölümü bu. Sanırım okuyanların da en çok işine yarayacak kısım burası.
Durumum şu: Aynı bilgisayarda hem kişisel hem kurumsal AI hesaplarıyla çalışıyorum. Kafamda iş ve kişisel hayat keskin çizgilerle ayrılmış değil. Bir iş projesinde öğrendiğim bir yöntemi kişisel bir projede kullanıyorum. Ya da kişisel merakla başladığım bir araştırma işe dönüşüyor. Esnek olmak istiyorum.
Ama bir yandan da kurumsal veri dışarı çıkmamalı. Bu konuda pazarlık yok.
İlk aklıma gelen çözüm klasikti: Beynin içinde bir work/ klasörü açalım, iş notları orada dursun, o klasör kişisel cihazlarla senkronlanmasın. Kâğıt üzerinde mantıklı. Ama pratikte hemen tıkandı. Hangi not iş, hangisi kişisel? Bir proje ikisi birden ise ne olacak? Her not yazarken klasör kararı vermek zorunda kalacaktım.
Sonra bakış açısını değiştirdim. Ayrımı kimliğe (iş mi, kişisel mi) göre değil, verinin hassasiyetine göre yaptım. Üç seviye tanımladım:
| Seviye | Örnek | Nerede durabilir |
|---|---|---|
open |
Kişisel notlar, fikirler, genel öğrenimler. | Her yer: Sync, git, cloud. |
work |
İş proje notları, kararlar, yöntemler. | Obsidian Sync ile tüm cihazlarım; GitHub'a gitmez. |
confidential |
Müşteri verisi, iç doküman, export, credential. | Sadece kurumsal bilgisayar, sadece proje klasörü; beyne hiç girmez. |
Bu ayrımın güzelliği şu: Tek sert çizgi confidential seviyesinde. Gerçekten hassas olan veri kurumsal bilgisayardan çıkmıyor ve beyne hiç girmiyor. Ajan beyne bir şey yazarken hassas detayı soyutlayarak yazıyor. Mesela "şu tablodan şu müşteri segmenti" yerine "segment bazında churn analizi yaptık, şu yöntem işe yaradı" diyor. Yöntem kalıyor, veri kalmıyor.
Geri kalan her şey esnek. İş notlarım sync ile telefonumda da görünüyor ama asla kişisel GitHub hesabıma gitmiyor.
Varsayılan seviyeyi de aracın kendisi belirliyor. Kurumsal hesabın ajanını açtıysam varsayılan work, kişisel hesabımın ajanını açtıysam personal. Klasör de ipucu veriyor: projects/ iş, side-projects/ kişisel. Karışık projelerde varsayılan work, tek tek notlar open yapılabiliyor. Bir çelişki görürse ajan beni bir kez uyarıyor.
Bir de şunu fark ettim: “Yerelde tut" kuralı bir erişim kısıtı değil, sadece neyin makineden dışarı çıktığıyla ilgili. Bilgisayarımdaki dört model de aynı dosyaları okuyabiliyor. Bu yüzden ajanlar arasında senkron sorunu yaşanmıyor, çünkü zaten tek bir dosya kurgu seti var. Yani esnekliği kimlikler üzerinden değil, verinin kendisi üzerinden kurmak bana göre daha iyi. Tek bir sert çizgi, beş tane yumuşak çizgiden daha iyi işliyor.
Teknik detay: Kural yetmez, mekanizma lazım
"Ajan hassas veriyi beyne yazmaz" bir kural ve kurallar bazen atlanabiliyor. Bu yüzden birkaç mekanik koruma ekledim. Secret guard: Ajan bir dosyayı okumadan veya bir komut çalıştırmadan önce devreye giren bir hook (PreToolUse)..env,*.key,*.pem, SSH anahtarları gibi yollara dokunulursa işlemi engelliyor. Claude'da bunun yanında ayrıcapermissions.denykuralları da var. Beyne yazma öncesi tarama: Hedefbrain/ise yazılacak içerik taranıyor. AWS, GitHub, Anthropic, OpenAI, Slack, Google token'ları, private key'ler, JWT'ler, "password = ..." gibi atamalar yakalanırsa yazma engelleniyor. Bu hook'lar hem Claude'da hem Codex'te, hem kişisel hem kurumsal hesaplarda çalışıyor. Dürüst olmak gerekirse bu tarama "bu bir token mı?" sorusunu yakalayabiliyor, "bu gizli bir iş verisi mi?" sorusunu yakalayamıyor. O kısım hâlâ davranışsal bir kural, yani benim kontrolümde. Ama en kritik ve en sık rastlanan sızıntı türü kapanmış durumda.
4. Komut ezberlemek yok, doğal konuş

Second brain sistemleri genelde bir komut listesiyle gelir: /capture, /process, /review, /sync... İncelediğim açık kaynak projelerden bazılarında onlarca komut vardı. Bu bana hiç sıcak gelmedi. Her seferinde "şimdi hangi komutu çağırmam gerekiyordu" diye düşünmek, sistemin bana hizmet etmesi yerine benim sisteme hizmet etmem demek.
Bu yüzden şöyle bir karar verdim: Ajanla doğal dilde konuşayım, o da niyetime göre ilgili yeteneği (skill) devreye alsın. Komutlar sadece kısayol, zorunlu değil.
Mesela:
- "Şu yazı çok iyiydi, agent harness konusuna bağla" dediğimde
ingestskill'i devreye giriyor, kaynak kartını yazıyor, konuya bağlıyor, okuma listesinde okundu olarak işaretliyor. - "Bu konuda ne biliyoruz?" ya da "bunu daha önce okumuştum" dediğimde
queryskill'i hem beyni hem okuma listemi, GitHub yıldızlarımı ve RSS kayıtlarımı arıyor. - "Aklımdakileri dökeyim" diye başlayıp art arda birkaç alakasız şey söylediğimde
captureskill'i her maddeyi ayırıp ilgili yere yönlendiriyor: göreve, fikre, konuya ya da kaynağa. - "Bunu iş olarak kaydet" deyince
taskskill'i bir görev dosyası açıyor.
Başlangıçta kendi yazdığım altı skill var: capture, ingest, query, task, handoff ve weekly-review. Bunlara ek olarak Obsidian'ın formatlarını (wikilink, callout, Bases görünümleri) doğru yazmak için hazır skill'ler kullanıyorum. Kural koydum: Kullanım gösterdikçe yenisini ekleyeceğim, önceden "belki lazım olur" diye skill yazmayacağım veya davranışlarıma göre skill düzenlemeleri yapacağım.
Peki bir şeyi nereye yazacağını ajan nasıl biliyor? Kök kural dosyasında kısa bir yönlendirme tablosu var:
- Kalıcı değeri olmayan bir soru → Sadece cevap ver, hiçbir yere yazma.
- Kalıcı bir öğrenim, karar ya da nasıl yapılır bilgisi →
wiki/. - Okunan bir makale, transkript → Ham hali
raw/'a, senteziwiki/'ye. - Sınıflandırılmamış bir döküm →
inbox/. - Uygulama ya da ürün fikri →
ideas/. - Tek seferlik kod →
lab/. - Kafamda buna bakayım dediklerim →
topics/.
Bir de çalışma alanının kökü "giriş kapısı" görevi görüyor. Bir projeye bağlı iş yapıyorsam o projenin klasöründe çalışıyorum; ajan genel kuralları, proje kurallarını ve projenin hafıza sayfasını otomatik yüklüyor. Projesiz bir soru, fikir ya da araştırma varsa kökte açıp konuşuyorum, ajan çıktıyı nereye koyacağına kendi karar veriyor. Kökte başlayan bir iş büyürse ajan "bunu projeye dönüştürelim mi?" diye soruyor.
Günlük not: Ana giriş kapısı
Gün içinde aklıma gelen şeyleri yakalamanın en kolay yolu Obsidian'daki günlük not. Her gün için bir dosya oluşuyor:
- Bugün: O güne ait tarihli işler.
- Akış: Serbest not. Aklıma ne gelirse.
- Okudum/İzledim/Dinledim: Link ve kısa cümle.
- Açık kalan konular: Önceki günlerden işaretlenmemiş maddeler. (Obsidian'ın Tasks eklentisiyle otomatik geliyor)
Ertesi sabah kök dizinde terminalde dünkü notlara bir bakalım yazıyorum, çalıştırıyorum. Ajan önceki günlerin işlenmemiş notlarını okuyor, maddeleri ilgili yerlere dağıtıyor ve her maddenin yanına nereye gittiğini yazıyor (→ [[hedef]] şeklinde). Böylece bir hafta sonra "o fikri nereye yazmıştım" diye düşündüğümde günlük nota bakmam yetiyor.
Gün içinde büyük bir konu çıkarsa ayrı bir not olarak inbox/'a yazıyorum. Mesela şu an okuduğunuz yazı da tam olarak öyle başladı: Bir gece "bu süreci yazıya dökmem lazım" diye kısa bir not düştüm, ertesi gün ajan oturum açılışında "inbox'ta bir madde var" diye hatırlattı.
5. Toparlamayı ajana bırakmak

Eskiden bir işi bitirdiğimde ajana "ortalığı toparla, yaptığımız şeyi dokümante et" diyordum. Tamamen manueldi. Unuttuğumda o iş, o konuşmanın içinde kalıyordu. Eğer dokümante etmediysem üç ay sonra "bu entegrasyonu nasıl kurmuştuk?" diye sorduğumda cevap ortada yoktu.
Şimdi bu iş üç katmanda kendiliğinden yapılıyor:
- Başlangıçta: Yeni bir projeye başladığımı anlatınca ajan bir iskelet öneriyor: Klasör, kural dosyası, beyinde bir proje sayfası, katalogda bir satır, bir görev dosyası. Onaylarsam kuruyor.
- Çalışırken: Kural dosyasında yazan bir kural var: Kararlar alındığı anda proje sayfasına, öğrenimler wiki'ye yazılır. İş bitince hatırlamaya çalışmak yerine, karar anında kayda geçiyor.
- Kapanışta: İş bitmiş göründüğünde ajan "toparlayayım mı?" diye soruyor. Evet dersem proje sayfasını, görevin durumunu, katalogu ve olay kaydını güncelliyor. Veya oturumu kapatmam gerekiyorsa, orada bırakmak istiyorsam toparla diyorum.
Böylelikle karar konuşmalarının kendisi de kayda geçiyor. Bir planlama konuşması bittiğinde ajan, sormama gerek kalmadan, soruların özünü ve cevapların özetini raw/ altına yazıyor; kararları da işaretliyor. Örneğin “neden work/ klasörünü kullanmaktan vazgeçmiştik?" sorusunun cevabı tarihiyle birlikte orada duruyor. Yani sözün özü en iyi dokümantasyon, aslında istemeden oluşan dokümantasyondur desem yanlış olmaz.
6. Araçlar arası devir ve çoklu cihaz
Birden fazla araçla çalışmanın en can sıkıcı tarafı geçişlerdi. Bir projede kurumsal Claude hesabıyla çalışırken token limiti doluyor, Codex'e geçiyorum. Ya da görsel bir şey için kişisel Claude'un web arayüzüne gidiyorum. Her geçişte yeni araç önceki konuşmadan habersiz oluyordu.
Çözüm, aslında ilk ilkenin doğal bir sonucu: Tek bir dosya kurgusu olduğu için senkron sorunu da yok. Geriye sadece "nerede kaldık" bilgisini aktarmak kalıyor.
Model kaydı
Birden fazla araç olunca hangi işi hangisine vereceğimi de düşünmem gerekti. Bunun için bir model kaydı tuttum (models.yaml). Her araç için hangi hesapla çalıştığı, hangi arayüzü olduğu, hangi makinede çalıştığı, güçlü yanları ve hangi veri seviyesine erişebileceği yazıyor. Kodlama işi şu araca, görsel iş şuna, gündem takibi şuna gibi bir yönlendirme önerisi var. Bir aracın limiti dolunca, veri seviyesi uygun olan bir sonraki araç öneriliyor. Yeni bir model eklemek için ise bu dosyaya bir blok, bir adaptör notu ekleyip kurulum scriptini çalıştırmak yetiyor. Önemli olan aslında önce verinin taşınabilir yapılması. İşlem nerede olursa olsun, veri her yerde aynıysa geri kalanı çözülebilir.
7. Küçük ama bilinçli kararlar
Bazı küçük kararlar büyük bölümler kadar zihnimde yer kaplamadı ama sonradan bakınca en çok işime yarayanlar bunlar oldu.
Türkçe konuşuyorum, sistem İngilizce okuyor
Prompt'larımı Türkçe yazıyorum. İngilizce bu kadar hızlı yazamam ve aklımdan geçeni tam ifade etmek istiyorum. Bir ara "Türkçe prompt'u İngilizceye çevirip modelin İngilizce düşünmesini sağlayan bir katman kursak daha iyi sonuç alır mıyız?" diye düşündüm.
Cevap hayırdı ve gerekçesi beni ikna etti. Güncel modellerde Türkçe ile İngilizce arasındaki anlama kalitesi farkı küçük. "İngilizce düşündürme" diye bir yetkinlik de yok. Çeviri katmanı gecikme ve nüans kaybı getirmekten başka bir işe yaramayacaktı.
Ama İngilizcenin gerçekten fayda sağladığı bir yer var: Her oturumda tekrar tekrar yüklenen sistem dosyaları. Türkçe metin, aynı içerik için kabaca 1,5 ila 2 kat daha fazla token tutuyor. Her oturumun başında okunan kural dosyaları, skill'ler ve şablonlar İngilizce yazılınca bu fark her gün tekrar tekrar kazanılıyor. Ayrıca yerel modeller Türkçede hâlâ zayıf, ileride yerel bir model eklersem İngilizce sistem dosyaları taşınabilirlik sağlıyor.
Sonuçta şöyle bir ayrım çıktı: Prompt'larım ve beyindeki içerikler Türkçe; kural dosyaları, skill'ler, şablonlar ve başka bir modele devredilen iş tanımları İngilizce. Dosya isimleri de İngilizce. Büyük bir işi başka bir araca devrederken ajan Türkçe anlatımımı İngilizce bir brief'e çeviriyor (amaç, kapsam, kısıtlar, kabul kriterleri) ve bana Türkçe "şunu anladım, doğru mu?" diye teyit alıyor.
Token verimliliği
Sistemi kurarken en çok dikkat ettiğim şeylerden biri bağlamın şişmemesiydi:
- Kök kural dosyası kısa tutuluyor. Proje detayları alt klasörlerde, ajan o klasöre dokununca yükleniyor.
- Her oturumda okunan
CRITICAL.mdyaklaşık 120 token. Hiç taviz verilmeyecek kurallar orada. index.mdbir harita. Ajan bir proje sorulduğunda bütün çalışma alanını taramak yerine önce oraya bakıyor.- Skill'ler sadece çağrıldıklarında yükleniyor.
- Geniş arama ve toparlama gibi mekanik işler daha ucuz bir modele veriliyor. Tasarım ve yorum isteyen işler en güçlü modelde kalıyor.
Bilerek kaçındıklarım
İncelediğim açık kaynak second brain projelerinde beğenmediğim bazı şeyler de vardı:
- İzin kontrollerini atlayan arka plan ajanları. Bazı projeler ajanı tüm izinleri atlayarak arka planda çalıştırıyor. Kolaylık için güvenliği bu kadar gevşetmek bana doğru gelmedi.
- Onlarca komut. Yukarıda anlattım, doğal konuşmayı daha çok seviyorum.
- Swarm ve konsensüs mimarileri. Birden fazla ajanın birbiriyle oylaşarak karar verdiği yapılar. Bir kişinin çalışma alanı için fazla karmaşık.
- Sürümü sabitlenmemiş paket kurulumları.
npx bir-sey@latestile her seferinde en son sürümü çeken kurulumlar. Bugün çalışan şey yarın sessizce değişebiliyor. Dışarıdan aldığım her şeyi belli bir commit'e sabitledim. - Varsayılan olarak dış servise veri gönderimi. Embedding gibi bir ihtiyaç doğarsa onu da yerelde yapacağım.
Arşiv mantığı
Yıllar içinde biriken projeler, "bir gün bakarım" dediğim denemeler... Bunlar çalışma alanında durdukça hem kafamı hem ajanın aramalarını kirletiyordu. Dört durum tanımladım: aktif, kısa ara, arşiv ve bitti. Arşive giden proje _archive/ klasörüne taşınıyor ama taşınmadan önce proje sayfasına bir devam notu yazılıyor: Nerede kalındı, sıradaki adım ne, neler öğrenildi? Geri dönmek istediğimde "X'e dönüyorum" demem yetiyor; klasör yerine geliyor, devam notu okunuyor.
İlk turda dokuz projeyi arşive taşıdım. Haftalık gözden geçirmede de 60 gündür dokunulmamış ve açık görevi olmayan projeler aday olarak öneriliyor. Benim onayım olmadan hiçbir şey taşınmıyor.
8. Kurulum nasıl ilerledi?

Bütün bunlar bir günde olmadı ama sandığım kadar uzun da sürmedi. Dört aşamalı bir plan yaptım:
Aşama 1 — Temel. Önce döküm: Hangi projeler var, hangisi iş, hangisi kişisel, hangisi karışık; dört ayrı ortamdaki hafıza kayıtları neler? Sonra uygulama: Beynin iskeleti, Obsidian vault, harness/ reposu, model kaydı, kurulum scripti, global kuralların symlink'leri, görev şablonu. Kural dosyalarını tekilleştirmek üç tur sürdü; artık bütün alt projelerde CLAUDE.md sadece @AGENTS.md diyor.
Aşama 2 — Skill'ler. Altı skill, şablonlar, Obsidian format skill'leri, Web Clipper şablonu, Bases görünümleri, oturum açılış hook'u, günlük not akışı. Bu aşamanın son adımı en önemlisi: 1-2 hafta kullanıp kuralları gerçek kullanıma göre ayarlamak.
Aşama 3 — Otomasyon (bunu kısmen yaptım). Güvenlik hook'ları ve secret taraması kuruldu. Oturum kapanış kuyruğu, telefondan görev kuyruğu, Reminders entegrasyonu ve haftalık gözden geçirme zamanlaması sırada.
Aşama 4 — Çoklu cihaz (plan). Private git remote, bulutta zamanlanmış işler, kişisel bir Mac'e geçiş ve diğer modeller için adaptörler.
Teknik detay: Git stratejisi
Başta "bütün çalışma alanını tek bir git reposu yapalım" diye düşündüm. Döküm sonrası vazgeçtim, çünkü içeride kendi git'i olan alt projeler var, iş verisi var ve yanlışlıkla bir şeyin dışarı gitme riski var. Sonuçta kökte git yok.harness/ayrı bir repo; iş verisi içermiyor, ileride private GitHub'a gidebilir.brain/da ayrı ama sadece yerel bir repo: Uzak sunucusu yok, sadece geçmiş ve geri alma için. Projeler de kendi repolarıyla olduğu gibi duruyor.
Hâlâ çözemediklerim
Her şey yolunda gidiyormuş gibi anlatmak istemem. Açık konular var:
- Mac kapalıyken çalışma. Bulut tarafı kurulmadan bu sorun tam olarak çözülmüyor.
- Otomatik tetiklemenin kaçırdıkları. Ajan bazen bir öğrenimi kaydetmeyi atlıyor. Kapanış kuyruğu kurulunca bunun azalmasını bekliyorum.
- Gizli iş verisinin otomatik tespiti. Token'ları yakalamak kolay, ama "bu cümle gizli bir iş bilgisi mi?" sorusu hâlâ ajanın muhakemesine kalıyor.
- Kurum cihazı + Kişisel Mac'e taşınma. Kâğıt üzerinde üç adım (repoyu klonla, kurulum scriptini çalıştır, Obsidian Sync'e giriş yap). Gerçekte nasıl olacağını göreceğiz.
Toparlayalım
Bu sistemi kurarken en çok şunu fark ettim: Second brain kurmak aslında bir not uygulaması seçmek değil, kendinize birkaç soru sormak. Bir bilgi nerede yaşar? Kim yazar? Neyi kimseyle paylaşmam? Bir iş bittiğinde ne olur? Bu soruların cevabı netleşince araç seçimi kendiliğinden kolaylaşıyor.
Bir de ajanların asıl gücünün burada ortaya çıktığını düşünüyorum. Ben kuralları koyuyorum, ajan yazıyor, düzenliyor, hatırlatıyor. Benim payıma düşense düşünmek. Zaten second brain fikrinin baştaki vaadi de buydu: Kafa düşünmek için boş kalsın.
Ve belki de en önemlisi, brain ve harness yapısının tek bir doğru yolu yok. Kişinin çalışma biçimine göre şekillenen, kullandıkça değişen ve gelişen —bana göre mükemmel— bir yöntem. Güzelliği de burada. Benim anlattığım yapı belki size uygun bir reçete olmayabilir ama bende çalışıyor. Size tavsiyem kendi yapınızı kurmanız.
Okuduğunuz için teşekkürler.